Wat is het probleem?

TTIP staat voor Transatlantic Trade and Investment Partnership. TTIP is een handelsverdrag waarover de Europese Commissie sinds 2013, namens alle lidstaten van de EU, onderhandelt met de Verenigde Staten. CETA is de Canadese versie van TTIP en staat voor Comprehensive Economic and Trade Agreement. Als ze er komen, zullen TTIP en CETA de grootste handelsakkoorden zijn die ooit zijn afgesloten. TTIP en CETA zijn zeer ambitieus en gaan veel verder dan ‘traditionele’ handelsverdragen die zich vooral importheffingen en handelstarieven richt. TTIP en CETA gaan daarentegen vooral over het gelijktrekken van verschillen in wetgeving en standaarden tussen de VS, Canada en de EU. Daardoor zullen we de vaak lagere standaarden die in de VS en Canada gelden, op het vlak van o.a. arbeid, milieu, dierenwelzijn, privacy en consumentenbescherming, in Europa accepteren.

Geheime onderhandelingen, geen democratische controle

De onderhandelingen vinden achter gesloten deuren plaats. Zelfs de door ons gekozen volksvertegenwoordigers in Den Haag en Brussel krijgen maar beperkt toegang tot de onderhandelingen. Pas aan het einde van de rit wordt TTIP geheel op tafel gelegd; CETA is al af (maar nog niet goedgekeurd). Het Europees Parlement en de Tweede Kamer mogen vervolgens alleen ‘ja’ of ‘nee’ zeggen tegen de deal. Het voorstel mag niet worden aangepast. De beperkte toegang tot de onderhandelingen in combinatie met deze alles-of-niets keuze leidt tot een ondermijning van de democratische controle op het proces.

Minder zeggenschap, slechtere wetgeving

Omdat TTIP en CETA de wetgeving tussen de EU en de VS resp. Canada op grote schaal gelijk wil trekken wordt de ruimte voor ons als Nederland om zelf democratische besluiten te nemen ernstig beperkt. TTIP en CETA willen niet alleen huidige maar ook toekomstige wet- en regelgeving tussen de EU en de VS en Canada zoveel mogelijk gelijktrekken. Hiervoor zullen nieuwe, ongekozen, bureaucratische overlegorganen in het leven worden geroepen. Nieuwe wetgeving zal door deze ‘regulatory cooperation’ achter gesloten deuren en in consultatie met het bedrijfsleven worden opgesteld. De besluitvorming komt hierdoor verder van de Nederlandse burger af te staan die daardoor minder invloed zal hebben op het eindresultaat.

Schadeclaims tegen de democratie

Tot slot zullen TTIP en CETA buitenlandse bedrijven in staat stellen om schadevergoedingen te eisen van de Nederlandse overheid wanneer die democratisch tot stand gekomen beleid wil doorvoeren dat mogelijk een negatief effect zal hebben op de winsten en investeringen van de bedrijven in kwestie. Denk hierbij aan verscherpte consumentenbescherming, verbetering van dierenwelzijn, milieuwetgeving of betere arbeidsvoorwaarden. De schadeclaims die bedrijven indienen bij dit soort arbitragezaken kunnen in de miljarden lopen. Schadeclaims waar de belastingbetaler mogelijk voor op moet draaien. Bedrijven kunnen op deze manier de Nederlandse overheid onder druk zetten om verbeterde wetgeving af te zwakken of niet in te voeren.

TTIP- en CETA-referendum noodzakelijk

TTIP en CETA zullen verstrekkende gevolgen hebben voor onze samenleving en de manier waarop we onszelf besturen. Doordat de onderhandeling in het geheim worden gevoerd kunnen Nederlanders nauwelijks invloed uitoefenen op het proces, zelfs niet via de door hen gekozen volksvertegenwoordigers in Den Haag en Brussel. Het is daarom van groot belang dat als TTIP er komt we in Nederland een referendum organiseren over dit handelsverdrag. Via een referendum kunnen Nederlandse burgers laten weten wat ze vinden van TTIP en kunnen zij een breed maatschappelijk debat over dit handelsakkoord afdwingen dat nu door het geheime karakter van de onderhandelingen niet mogelijk is.

CETA is zelfs al af. In de loop van 2016 en (mogelijk) de eerste helft van 2017 willen de Europese instellingen en de nationale parlementen CETA goedkeuren. Daarom richten we onze pijlen nu vooral op CETA. Hierover zal het eerste referendum plaatsvinden!